Điêu đứng vì phân bón giả

Cập nhật: 09:08 - 03/06/2013

Trực tiếp tác động đến hiệu quả sản xuất nông nghiệp, song hoạt động của ngành phân bón đang tồn tại nhiều bất cập. Không thể không lo khi mà thực trạng phân bón giả, kém chất lượng đã và đang hoành hành năm này qua năm khác gây tổn hại không nhỏ đến sản xuất nông nghiệp.

Hơn 1.000 tấn phân bón kém chất lượng

Theo Cục Hóa chất (Bộ Công thương), tình trạng sản xuất, kinh doanh phân bón giả hầu như đã xâm nhập ở hầu hết các địa phương trên cả nước. Thống kê của Cục này cho thấy, năm 2011, cơ quan quản lý đã tiến hành kiểm tra, lấy mẫu ở một số đơn vị sản xuất, kinh doanh phân bón. Kết quả có tới 46,7% số mẫu không đạt so với công bố áp dụng về hàm lượng hữu cơ, 46,6% mẫu không đạt về hàm lượng đạm tổng số, 33,3% mẫu không đạt về hàm lượng lân dễ tiêu… Đặc biệt, có tới 41% số mẫu được phân tích cho kết quả có vi phạm nhiều yếu tố.

Đáng báo động hơn, theo Cục Quản lý thị trường, thời gian qua, qua kiểm tra kiểm soát, lực lượng QLTT các địa phương đã bắt giữ số lượng phân bón giả, kém chất lượng, quá hạn sử dụng lên tới trên 1.000 tấn. Nguyên nhân được đưa ra mổ xẻ, chính là bởi vấn đề quản lý đang tồn tại nhiều bất cập, sự lỏng lẻo của các cơ quan chức năng  không những tạo nên nhiều kẽ hở để các vụ buôn bán phân bón giả, kém chất lượng trót lọt mà còn khiến cả người mua, người sử dụng cũng gián tiếp tiếp tay cho tình trạng gian lận thương mại này.

Nhận định về con số 1.000 tấn phân bón giả, kém chất lượng đã được cơ quan QLTT bắt giữ thời gian qua, bà Nguyễn Kim Liên, Phó cục trưởng Cục Hóa chất cho rằng, đây mới chỉ là phần nổi, bởi số lượng phân bón giả đã được tiêu thụ trót lọt cũng như đang trôi nổi trên thị trường còn lớn gấp nhiều lần, ở hầu khắp các tỉnh, thành phố trên cả nước.

Hở ở khâu quản lý

Vẫn theo bà Nguyễn Kim Liên, vấn đề chính nằm ở chỗ, phân bón được xếp vào một trong những sản phẩm quan trọng về doanh thu cũng như lợi nhuận. Vì vậy, nhiều DN thuộc các thành phần kinh tế khác nhau cũng tham gia sản xuất. Bên cạnh đó, sản phẩm này lại chưa được đưa vào quy định là mặt hàng sản xuất và kinh doanh có điều kiện, DN kinh doanh không phải có giấy chứng nhận hoặc giấy phép, do đó, nhiều cơ sở nhỏ lẻ chưa có đủ điều kiện cần thiết vẫn tham gia sản xuất, kinh doanh dẫn đến tình trạng không ít các nhà sản xuất đã cố tình đưa ra thị trường những loại phân bón giả, kém chất lượng nhằm thu về lợi nhuận cao.

Dù không có con số thống kê cụ thể, nhưng theo giới chuyên gia, số tiền nông dân bị thiệt hại, cả trực tiếp và gián tiếp, khi sử dụng phân bón giả lên đến hàng trăm tỷ đồng/năm.

Những bất cập nói trên đòi hỏi sự cần thiết phải khắc phục những lỏng lẻo trong vấn đề quản lý, nhất là tình trạng chồng chéo các quy định và kể cả việc nhiều bộ cùng quản lý một vấn đề cũng khiến thị trường phân bón không thể vận hành một cách quy củ, ổn định.

Cụ thể, về quy định, chính sách quản lý có tới 2 Bộ Luật (Luật Chất lượng sản phẩm hàng hóa, Luật Tiêu chuẩn và quy chuẩn kỹ thuật), 3 Nghị định, 8 Thông tư, 3 bộ Quy phạm khảo nghiệm về phân bón. Còn về  phân công trách nhiệm thì, ở cấp trung ương, có 2 Bộ cùng tham gia quản lý là các Bộ Công thương và Bộ NN&PTNN; ở địa phương, tùy từng nơi mà đầu mối quản lý phân bón sẽ là: Phòng Trồng trọt hoặc Phòng Kỹ thuật thuộc Sở NN&PTNT, hoặc Chi cục Bảo vệ thực vật, hoặc Chi cục Quản lý thị trường…

Chính những chồng chéo gây ra lỏng lẻo trong khâu quản lý đã kéo theo thực trạng khó phân định trách nhiệm thuộc về ai khi thị trường phân bón sinh biến cố. Bởi vậy, việc sắp xếp, phân định lại nhằm quy định rõ trách nhiệm quản lý của các cơ quan chức năng là điều rất cần thiết phải làm.

Theo ĐĐK

Điêu đứng vì phân bón giả


Tin liên quan